Một ông lão giữ con đập cũ giữa lời chê cười của cả làng, cho đến một đêm mưa lớn.
Lời ra tiếng vào trong làng
村东头那座已经修了三十年,谁也说不清最早是哪一辈人砌的。
Con đập đất ở đầu làng phía đông đã được tu sửa suốt ba mươi năm, chẳng ai nói rõ nổi là đời nào đắp nên đầu tiên.
如今守着它的,是个姓周的老头,背已经驼了,整天扛着锄头在堰上。
Nay người canh giữ nó là một ông lão họ Chu, lưng đã còng, suốt ngày vác cuốc lượn lờ trên mặt đập.
村民
现在都用钢筋水泥了,谁还稀罕这堆烂泥啊?
Bây giờ ai cũng dùng bê tông cốt thép cả rồi, còn ai thèm để ý đến đống bùn nát này nữa chứ?
周老头从不,只是默默把塌下来的土一筐一筐重新填上去。
Ông Chu chẳng bao giờ cãi lại, chỉ lặng lẽ xúc từng sọt đất sạt lở rồi đắp ngược lên.
周老头
你们笑你们的,我修我的。
Các anh cứ cười của các anh, tôi cứ sửa của tôi.
Cuốn sổ rách
孙子放暑假回来,翻出爷爷压在箱底的一个破本子,纸页都发黄了。
Đứa cháu về nghỉ hè, lục ra dưới đáy hòm của ông một cuốn sổ rách, giấy đã ngả vàng hết cả.
孙子
爷爷,这上面记的都是啥呀?
Ông ơi, trên này ghi chi chít toàn cái gì thế ạ?
周老头
哪一年涨水涨到哪儿,哪一处的土松了,全在这儿呢。
Năm nào nước dâng đến đâu, chỗ nào đất bở ra, tất tật đều ở trong này cả.
老人粗糙的手指点着一行小字,那是他父亲临终前留下的。
Ngón tay thô ráp của ông lão chỉ vào một dòng chữ nhỏ, đó là lời dặn dò cha ông để lại trước lúc lâm chung.
周老头
你爹临走时攥着我的手说,堰在,村就在。
Lúc cha con ra đi đã nắm chặt tay ông mà bảo: đập còn thì làng còn.
Đêm mưa dữ
入夏后一连下了几天暴雨,半夜里河水猛涨,浑浊的水拍打着堰脚。
Vào hè, mưa bão trút xuống mấy ngày liền, nửa đêm nước sông dâng dữ, dòng nước đục ngầu vỗ đập vào chân con đập.
周老头披上就往外冲,孙子打着手电筒紧紧跟在后头。
Ông Chu khoác áo tơi rồi lao ra ngoài, đứa cháu cầm đèn pin bám sát phía sau.
孙子
爷爷,水都快漫过来了,咱们快回去吧!
Ông ơi, nước sắp tràn qua rồi, mình mau về thôi!
周老头
西边那道缝最薄,先堵那儿,要是垮了,半个村子都得淹!
Khe nứt phía tây mỏng nhất, bịt chỗ đó trước, lỡ nó vỡ thì nửa cái làng đều bị ngập!
祖孙俩在风雨里扛沙袋、填石块,一直忙到天蒙蒙亮。
Hai ông cháu vác bao cát, chèn đá tảng trong mưa gió, cứ thế quần quật cho đến khi trời mờ sáng.
Sáng hôm sau
雨停了,村里人陆续赶来,发现自家的田地一点儿没事,全愣住了。
Mưa tạnh, dân làng lũ lượt kéo đến, thấy ruộng vườn nhà mình chẳng hề hấn gì, ai nấy đều sững người.
那道浑身是泥,却稳稳地拦住了一整夜的洪水。
Con đập đất bê bết bùn, vậy mà vẫn vững vàng chặn đứng cả một đêm lũ dữ.
村民
周大爷,从前是我们,多亏您一直守着它啊!
Bác Chu ơi, trước đây bọn cháu mắt mà như mù, may nhờ bác cứ canh giữ nó suốt!
周老头摆摆手,把那个破本子地塞到孙子手里。
Ông Chu khoát tay, rồi trịnh trọng dúi cuốn sổ rách vào tay đứa cháu.
周老头
往后这堰,就交给你接着记了。
Từ nay con đập này, giao cho con ghi tiếp.